KISACA
- TCK m. 315'e göre silahlı örgütlerin faaliyetlerinde kullanılmak üzere, amaçlarını bilerek, üretmek, satın almak veya ülkeye sokmak yoluyla silah temin eden, nakleden ya da depolayan kişi on yıldan onbeş yıla kadar hapis cezası alır.
- Suçun oluşması için örgütün silahlı olması ve failin örgütün amacını bilmesi gerekir.
- Silah sağlama, örgüt üyeliğinden ayrı bir suçtur; ikisi birlikte de gündeme gelebilir.
- CMK m. 100/3 bu suçu, tutuklama nedeninin var sayılabileceği suçlar arasında sayar.
Bir kişinin eline silah geçmesi tek başına bu suçu doğurmaz; asıl soru o silahın nereye gittiği ve kimin elinde kullanılacağıdır. TCK m. 315 tam bu noktada devreye girer. Maddeye göre bir silahlı örgütün faaliyetlerinde kullanılacağını bilerek ona silah temin etmek, bu silahı taşımak ya da depolamak ağır bir suçtur. Üstelik kişi örgüt üyesi olmayabilir.
Madde ne diyor
TCK m. 315/1, m. 314'te tanımlanan örgütlerin faaliyetlerinde kullanılmak maksadıyla ve bunların amaçlarını bilerek, bu örgütlere üretmek, satın almak veya ülkeye sokmak suretiyle silah temin eden, nakleden veya depolayan kişi hakkında on yıldan onbeş yıla kadar hapis cezası öngörür. Alt sınırın on yıl olması suçun ne kadar ağır görüldüğünü gösterir.
Fiiller üç başlıkta toplanır. Birincisi temin etmektir; silahı üreterek, satın alarak veya ülkeye sokarak örgüte ulaştırmak bu başlığa girer. İkincisi nakletmektir, yani silahı bir yerden başka bir yere götürmek. Üçüncüsü depolamaktır; silahı kendi mülkünde ya da başka bir yerde saklamak. Bunlardan biri, örgütün silahlı olduğu ve failin amacı bildiği hâlde yapılırsa suç tamamlanır.
Silahlı örgüt bağı
Maddenin ilk koşulu, silahın TCK m. 314'teki silahlı örgüt için sağlanmasıdır. Silahlı örgütü kuran veya yöneten on yıldan onbeş yıla, üye ise beş yıldan on yıla kadar ceza alır. Ayrıntı için silahlı örgüt üyeliği suçlaması yazımıza bakabilirsiniz. Suç işlemek amacıyla örgüt kurmaya ilişkin diğer hükümler, m. 314/4 sayesinde bu alanda da uygulanır.
Silah sağlayan kişi örgüt üyesi olmayabilir. Hiyerarşik yapıya dahil olmadan örgüte bilerek ve isteyerek yardım eden kişi TCK m. 220/7'ye göre üye olarak cezalandırılır; silah sağlama ise ayrıca ve özel olarak m. 315'te düzenlenmiştir. İki hükmün farkı için örgüte yardım etme ve örgüt adına suç işleme yazısını okuyabilirsiniz.
Silahın örgüt için olduğunu bilmek
Suçun en çok tartışılan unsuru failin bilgisidir. Madde "amaçlarını bilerek" ifadesini kullanır. Bir kişinin silah satın alması, taşıması veya saklaması tek başına yetmez. Silahın bir silahlı örgüte gideceğini ve örgütün amacını bilmesi gerekir. Delil olarak çoğunlukla telefon kayıtları, mesajlaşmalar, para transferleri, tanık anlatımları ve teknik takip tutanakları kullanılır.
Savunma burada bilgi unsurunu sorgular. Silahı bir tanıdığı için taşıyan kişinin örgütle bağı olup olmadığı, silahın niteliği, hangi amaçla alındığı ve kime teslim edildiği somut delille gösterilmelidir. Bilgi unsuru kanıtlanamazsa suç oluşmayabilir. Silah kaçakçılığı gibi başka fiiller 6136 sayılı Kanun m. 12 kapsamında ayrıca değerlendirilir.
Suç için anlaşma ile farkı
TCK m. 316 suç için anlaşmayı ayrı bir suç olarak düzenler. Devletin güvenliğine ve anayasal düzene karşı suçlardan birini elverişli vasıtalarla işlemek üzere iki veya daha fazla kişi maddi olgularla belirlenen bir biçimde anlaşırsa üç yıldan oniki yıla kadar hapis cezası verilir. Amaçlanan suç işlenmeden veya soruşturmaya başlanmadan önce anlaşmadan çekilenlere ceza verilmez. Ayrıntı suç için anlaşma yazımızda var. Silah sağlamada kural farklıdır: silahın temini, taşınması veya depolanması gerçekleştiğinde suç tamamlanır.
Yargılama, tutuklama ve süre
Cezanın üst sınırı on yıldan fazla olduğundan suç ağır ceza mahkemesinde görülür (5235 sayılı Kanun m. 12). Gözaltı yirmi dört saattir ve toplu işlenen suçlarda savcı üç güne kadar uzatma emri verebilir. CMK m. 100/3, TCK m. 315'i tutuklama nedeninin var sayılabileceği suçlar arasında sayar. Yine de kuvvetli şüpheyi gösteren somut deliller ve ölçülülük şartı aranır.
Tutukluluk süresi ağır ceza işlerinde iki yıldır; TCK 315 Anayasal düzene karşı suçlar bölümünde yer aldığından uzatma beş yıla kadar çıkabilir, toplam yedi yıl (CMK 102/2). TCK İkinci Kitap Dördüncü Kısım Dördüncü, Beşinci, Altıncı ve Yedinci Bölümünde tanımlanan suçlarda üst sınır beş yıldır (CMK m. 102/2). Süreler ve itiraz yolları için örgüt suçlarında tutukluluk süresi yazımıza bakabilirsiniz.
Varsayımsal bir örnek düşünelim
Bir kişinin garajında, kendisine bırakılan bir koli içinde silahlar bulunduğunu varsayalım. Kolinin içeriğini bilmediğini söylüyor. Soruşturmada telefon kayıtlarında bir örgütle bağlantılı kişilerle mesajlaştığı görülüyor. Savunmanın sorusu iki noktaya iner: kişi silahlardan ve örgütün amacından haberdar mıydı, bu bilgi mesajlardan çıkarılabilir mi. Bu bir sonuç tahmini değildir; dosyanın hangi soruya dayandığını gösterir.
Delillerin değerlendirilmesi
Silah sağlama dosyalarında silahın bulunduğu yer, bulunma biçimi ve kimin eline geçtiği önemlidir. Silah üzerindeki parmak izi, silahın ele geçirildiği adres, aracın kime ait olduğu ve para hareketleri failin bilgisini ortaya koyan ipuçlarıdır. Savunma, bu ipuçlarının tek başına örgütle bağı göstermediğini tartışır. Arama kararının usulüne uygunluğu ve el koymanın hukuka uygun yapılıp yapılmadığı da ayrıca incelenmelidir.
Teslim ve etkin pişmanlık
TCK m. 221'deki etkin pişmanlık, metne göre örgüt kurma, yönetme ve üyelik suçundan verilecek cezaya ilişkindir. Silah sağlama m. 315'te ayrı bir suç olarak düzenlendiği için m. 221'in bu fiile uygulanıp uygulanmayacağı ve ne ölçüde uygulanacağı dosyaya göre tartışılır. Bu yüzden karar vermeden önce avukatla görüşmek gerekir. Etkin pişmanlık geri alınamayan bir adımdır ve aynı kişi hakkında birden fazla uygulanmaz (m. 221/6).
Sık yapılan hata
Sık yapılan hata, "ben örgüt üyesi değilim, o hâlde suç yok" düşüncesidir. Silah sağlama için üyelik şart değildir. Diğer hata, silahın örgüte gideceğini bilmediğini savunurken tutarsız beyan vermektir. Beyanlar telefon ve banka kayıtlarıyla karşılaştırılacağından ifade vermeden önce dosyayı görmek önemlidir. Aleyhe değişiklikler önceki suç tarihine uygulanmaz (TCK m. 7/2).
Örgütün varlığına ilişkin geniş çerçeve için örgüt davalarının görüldüğü mahkemelere bakabilirsiniz. Genel örgüt suçu için suç işlemek amacıyla örgüt kurma yazısı da yardımcı olur.
Destek için
Silah sağlama dosyalarında hem suçun unsurları hem de elde edilen delillerin hukuka uygunluğu birlikte ele alınmalıdır. Ceza hukuku sayfamızda çalışma alanımızı inceleyebilir, iletişim bilgilerinden telefonla ulaşabilir ya da WhatsApp'tan belgelerinizi iletebilirsiniz. Gözaltında ilk ifadeden önce dosya kapsamını bilmek, savunmanın sağlam kurulmasına zaman kazandırır.
Sık sorulan sorular
Silah sağlama suçunun cezası kaç yıldır?
TCK m. 315/1 uyarınca on yıldan onbeş yıla kadar hapis cezası verilir. Maddede adli para cezası öngörülmemiştir.
Silahın örgüte gideceğini bilmiyorsam suç oluşur mu?
Madde failin örgütlerin amaçlarını bilmesini arar. Silahın bir silahlı örgüt için olduğunu bilmeyen kişi bakımından suçun bilme şartı oluşmayabilir. Bu, dosyadaki delillerle tartışılacak bir savunmadır.
Silah sağlama ile silahlı örgüt üyeliği aynı şey mi?
Hayır. Silahlı örgüt üyeliği TCK m. 314/2'de, silah sağlama m. 315'te ayrı düzenlenir. Üye olmayan biri de silah sağlama suçunu işleyebilir.
Hangi mahkeme görevlidir?
Cezanın üst sınırı on yıldan fazla olduğundan ağır ceza mahkemesi görevlidir (5235 sayılı Kanun m. 12); görevde üst sınır esas alınır.
Ruhsatsız silah bulundurmak aynı suç mudur?
Hayır. Silah kaçakçılığı gibi fiiller 6136 sayılı Kanunda düzenlenir. Silah sağlama suçu ise silahın silahlı örgütün faaliyetlerinde kullanılacağını bilerek teminini, nakledilmesini veya depolanmasını cezalandırır.
Dayanak mevzuat
- 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu m. 7, 220, 221, 314, 315, 316
- 5235 sayılı Adlî Yargı İlk Derece Mahkemelerinin Kuruluşu Kanunu m. 12
- 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu m. 91, 100, 102
- 6136 sayılı Ateşli Silahlar ve Bıçaklar ile Diğer Aletler Hakkında Kanun m. 12
Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır, hukuki görüş yerine geçmez. Mevzuat ve uygulama değişebilir; yazının tarihine dikkat edin.